Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed El-Şara tarafından yayımlanan 2026/13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Suriyeli Kürt vatandaşların statüsü yeniden tanımlandı. Kararnameyle Kürt kimliği Suriye’nin birleşik ulusal yapısının ayrılmaz bir unsuru olarak kabul edilirken, Kürtçe ulusal dil statüsüne alındı ve Nevruz Bayramı resmî tatil ilan edildi.
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi Resmî Gazete’de Yayımlandı
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed El-Şara, 2026 yılına ait 13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ni yayımladı. Suriye Anayasal Bildirisi hükümlerine dayandırılan kararname, ülkenin ulusal birliğini güçlendirmeyi ve tüm vatandaşların kültürel ile medeni haklarını güvence altına almayı hedefliyor.
Kararnamede, Suriyeli Kürt vatandaşların Suriye halkının temel ve asli bir parçası olduğu açık şekilde vurgulanırken, Kürtlerin kültürel ve dilsel kimliğinin birleşik Suriye ulusal kimliğinin ayrılmaz bir unsuru olduğu ifade edildi.
Kürt Kimliği ve Kültürel Haklar Güvence Altına Alındı
Kararnameye göre devlet; kültürel ve dilsel çeşitliliğin korunmasını anayasal sorumluluk olarak üstleniyor. Bu kapsamda Kürt vatandaşların kültürel miraslarını, sanatlarını yaşatma ve ana dillerini geliştirme hakları ulusal egemenlik çerçevesinde güvence altına alındı.
Kürtçe Ulusal Dil Statüsüne Alındı
Yayımlanan kararnameyle birlikte Kürtçe, Suriye’de ulusal dil olarak kabul edildi. Kürt nüfusunun yoğun olarak yaşadığı bölgelerde, devlet ve özel okullarda Kürtçenin seçmeli ders ya da eğitsel-kültürel faaliyet kapsamında öğretilmesine izin verileceği belirtildi.
Bu adım, Suriye’de dil politikaları açısından en kapsamlı düzenlemelerden biri olarak değerlendiriliyor.
1962 Sayımı Kaynaklı Mağduriyetler Sona Erdiriliyor
Kararnamenin en dikkat çekici maddelerinden biri ise Haseke ilinde 1962 genel nüfus sayımından kaynaklanan tüm istisnai yasa ve uygulamaların yürürlükten kaldırılması oldu. Bu düzenlemeyle birlikte, Suriye topraklarında yaşayan ve kaydı kapalı olanlar dâhil olmak üzere tüm Kürt kökenli vatandaşlara Suriye vatandaşlığı verilerek hak ve yükümlülükler bakımından tam eşitlik sağlanacak.
Nevruz Bayramı Resmî Tatil İlan Edildi
Kararnameyle 21 Mart Nevruz Bayramı, baharı ve kardeşliği simgeleyen ulusal bir bayram olarak ilan edildi. Nevruz, Suriye Arap Cumhuriyeti’nin tüm bölgelerinde ücretli resmî tatil olarak kutlanacak.
Ayrımcılığa Karşı Yasal Güvence
Kararnamede devletin medya ve eğitim kurumlarına da önemli sorumluluklar yüklendi. Buna göre tüm kamu kurumları kapsayıcı bir ulusal söylem benimsemekle yükümlü olacak; etnik ya da dilsel temelli her türlü ayrımcılık ve dışlama kanunen yasaklanacak. Ulusal ayrışmayı teşvik eden kişi ve yapılar ise mevcut yasalar çerçevesinde cezalandırılacak.
Yürürlük Tarihi
İlgili bakanlıkların ve yetkili kurumların uygulamaya ilişkin yürütme talimatlarını hazırlayacağı belirtilirken, kararname Resmî Gazete’de yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girdi.
Yayımlanan kararnamede yer alan maddeler şu şekilde:
Madde (1): Suriyeli Kürt vatandaşlar, Suriye halkının vazgeçilmez ve ayrılmaz bir parçası olarak kabul edilir ve kültürel ve dilsel kimlikleri, çeşitli ve birleşik Suriye ulusal kimliğinin ayrılmaz bir parçasıdır.
Madde (2): Devlet, kültürel ve dilsel çeşitliliği korumaya kararlıdır ve Kürt vatandaşlarının ulusal egemenlik çerçevesinde miraslarını ve sanatlarını canlandırma ve ana dillerini geliştirme haklarını garanti eder.
Madde (3): Kürt dili ulusal dil olarak kabul edilir ve Kürtlerin nüfusun önemli bir yüzdesini oluşturduğu bölgelerdeki kamu ve özel okullarda seçmeli müfredatın bir parçası olarak veya kültürel ve eğitimsel bir faaliyet olarak öğretilmesine izin verilir.
Madde (4): El-Hasakah Valiliği’nde 1962 genel nüfus sayımından kaynaklanan tüm istisnai kanunlar ve tedbirler yürürlükten kaldırılmıştır. Suriye topraklarında ikamet eden Kürt kökenli tüm vatandaşlara, doğumları kayıt altına alınmamış olanlar da dahil olmak üzere, hak ve yükümlülüklerde tam eşitlik sağlanarak Suriye vatandaşlığı verilir.
Madde (5): Nevruz (21 Mart), Suriye Arap Cumhuriyeti genelinde baharı ve kardeşliği ifade eden ulusal bir bayram olarak resmi ücretli tatil olarak kabul edilir.
Madde (6): Devlet medyası ve eğitim kurumları kapsamlı bir ulusal söylem benimsemeye kararlıdır. Etnik köken veya dil temelinde her türlü ayrımcılık veya dışlama kanunen yasaktır ve ulusal isyana teşvik eden herkes ilgili kanunlara göre cezalandırılacaktır.
Madde (7): İlgili bakanlıklar ve yetkili merciler, bu kararnamenin hükümlerinin uygulanması için gerekli yürütme talimatlarını, her biri kendi yetki alanı içinde olmak üzere, çıkaracaktır.
Madde (8): Bu kararname Resmi Gazete’de yayımlanacak ve yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe girecektir.
KAYNAK: Suriye Resmi Haber Ajansı
News
